Argentinako errezeta da Porteña tarta deritzona eta bertako gozokia dauka osagarri izar moduan, dulce de leche izenarekin ezagutzen duguna, hain zuen ere.
Dulce de leche (Argentina, Uruguay, Paraguay, Bolivia), manjar (Txile, Ekuador), arequipe (Kolonbia, Venezuela), doce de leite (Brasil), Hegoamerikan zabalduenetako gozokia da. Jatorriari buruz bertsio asko daude, kolonia garaitik omen dator dulce de leche prestatzeko eta jateko ohitura. Bertsio gehienetan norbaiti sutan ahazten zaio esnea azukrearekin irakiten, eta konturatzean utzitako esnea gorpuztua eta marroia aurkitzen du, dastatzean liluratuta geratzen da, eta horrela asmatzen du dulce de leche.Argentinan, esate baterako, 1829an kokatzen dute dulce de leche-aren jaiotza, hango Guda Zibilaren garaian, bi taldeko buruzagiak zirenak: Juan Manuel de Rosas eta Juan Lavalle, “bakea” sinatzera bildu zirenean, Rosasen sukaldariari esnea sutan ahaztu zitzaion, sortutako krema gozoa eta marroia bi militarren gustokoa izanez, guda bukatutzat eman zuten. Txilen, ordea, Independentziaren garaian kokatzen dute, Jose de San Martin militar argentinarra Txile espainarrengandik askatzera joan zenean bere soldaduekin, Andeetako kanpamendu militarrean morro bati esnea sutan ahaztu zitzaion, eta sortutako krema San Martinen gustukoa izanez, Argentinara eraman zituen hainbat frasko dulce de leche-arekin. 2003an Argentinako Kultur Idazkaritza Nagusia “dulce de leche” “Ondar kultural argentinarra” izendatzen saiatu zen, horren kontra Uruguay-k eskaera bat egin zion UNESCO-ri dulce de leche Rio de La Platako Ondare Kulturala izendatzeko, bere jaiotza ezezagunagatik. Orain arte, UNESCOk ez du erantzunik eman. Gaur egun, inongo herrialdeak dauka dulce de leche-ren jatorrizko deitura.
Eztabaidak eztabaida, dulce de leche guztiok gozatzeko da, bere gorputza goxoa eta suabea dastatuz, tostadetan, tartetan, flanetan, izozkian, edo bera bakarrik goilarakadaz.
Dulce de leche Gasteizko hainbat supermerkatuean edo lokutoriotan eros dezakegu, etxean egiteko ere oso erraza da, bakarrik lapiko batean esne litro bat azukre kilo batekin sartu, eta sutan jarri, orduak eta orduak egosi eragiten gelditu gabe.
OSAGAIAK:
Oinarria edo gailetazko geruza
- 200 gr. gaileta edo bizkotxo
- 200 gr. gurin
- 100 g.r azukre
- Ron eta kanela-hauts apur bat.
Erdiko geruza
- 400 gr. dulce de leche
- 200 gr. gazta (Philadelphia motatakoa).
Gaineko geruza
- 200 gr. esne-gain
- 200 gr. txokolate
PROZEDURA:
Oinarria egiteko
Bizkotxoak txikitu hautsa bihurtu arte, gurina urtu eta nahastu bizkotxoekin, gehitu 100 gr azukre, kanela-hautsa apur bat eta ron zorroztadatxo bat. Nahastu dena, eta desmontatzen den molde batean jarri, tartaren oinarria egiteko. Gomendioa: azpian labeko papera jarri, errazago desmontatzeko. Hurrengo geruza prestatu bitartean, oinarria edo gailetazko geruza moldean jarrita, hozkailuan sartu.
Erdiko geruza egiteko
Nahastu gazta dulce de leche-arekin, krema homogeneo bat lortu arte. Lortutako krema gailetazko geruzaren gainean jarri, eta berriro hozkailuan sartuko dugu, azkenengo geruza prestatu bitartean.
Gaineko geruza egiteko
Lapiko batean 200 gr esne-gain sartu, eta sutan jarri, irakiten hasten denean txokolatea zatitan txikitua bota, eragin eta eragin su motelean krema homogeo bat lortu arte, eta dulce de leche geruzaren gainean jarri.
Tarta hiru geruzaz osaturik berriro sartuko dugu hozkailuan, hiru orduz gutxienez. Gomendioa: hozkailuan sartu ordez, hobetu izozkailuan, eta zerbitzatu baino ordu erdi lehenago atera, erdiko geruza apur bar likidoa delako, eta urtzen erraza, beraz.
Egilea: Veronica Domingo